Wpis pierwotnie dotyczył dawnych zmian lub zapowiedzi. Poniżej wyraźnie oddzielono informacje historyczne od obecnych zasad.

Wpis z 2019 r. dotyczył propozycji projektu, a nie obowiązującej ustawy umarzającej składki za lata 1999–2018. Taka zapowiedź nie daje prawa do umorzenia długu ani do wstrzymania egzekucji. Poniżej rozdzielamy historyczne plany od konkretnych podstaw prawnych.
W tym artykule
Czego dotyczyła zapowiedź z 2019 r.?
Zespół Roboczy ds. Abolicji ZUS działający przy Radzie Przedsiębiorców przygotował propozycję rozszerzenia abolicji. Rzecznik MŚP informował o niej w kwietniu 2019 r. i zwrócił się do ministrów o podjęcie działań legislacyjnych. Opis zakładanego zakresu i przyszłych terminów wniosku był opisem propozycji, nie uprawnienia wynikającego z uchwalonego prawa.
Nie należy na tej podstawie przyjmować, że każdy przedsiębiorca uzyska umorzenie składek z lat 1999–2018 lub że na złożenie wniosku nadal biegnie nowy dwuletni termin. Każdy aktualny wniosek wymaga wskazania rzeczywiście obowiązującej podstawy.
Co przewidywała ustawa abolicyjna z 2012 r.?
Ustawa z 9 listopada 2012 r. dotyczy nieopłaconych składek na własne obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne, rentowe i wypadkowe za okres od 1 stycznia 1999 r. do 28 lutego 2009 r. Na jej warunkach umorzenie obejmuje także wskazane należności związane, w tym składki zdrowotne i na Fundusz Pracy za ten sam okres. Nie jest to powszechne umorzenie składek pracowniczych.
Podstawowy 24-miesięczny termin składania wniosków upłynął 15 stycznia 2015 r. Ustawa przewiduje jednak szczególne terminy związane z późniejszymi decyzjami ZUS, m.in. 12 miesięcy od uprawomocnienia się decyzji o podleganiu ubezpieczeniom lub wysokości zadłużenia objętego ustawą. Odrębne reguły dotyczą spadkobierców i osób trzecich. Trzeba sprawdzić rodzaj decyzji i warunki ustawy, w tym należności niepodlegające umorzeniu.
Umorzenie na zasadach ogólnych
Art. 28 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych dopuszcza umorzenie całości lub części należności. Zasadniczo wymaga całkowitej nieściągalności. Dla ubezpieczonych będących równocześnie płatnikami własnych składek przewidziano również szczególne, uzasadnione przypadki pomimo braku całkowitej nieściągalności. Sam spadek przychodów nie gwarantuje pozytywnej decyzji.
Istnieją ustawowe ograniczenia dotyczące składek finansowanych przez ubezpieczonych niebędących płatnikami. Ich zakres należy sprawdzić w art. 30, który zawiera również wyjątek związany z upadłością konsumencką. Poszczególne szczególne programy ulg mają własne warunki i nie mogą być utożsamiane z projektem z 2019 r.
Jeżeli jako osoba fizyczna rozważasz oddłużenie, sprawdź, kto może skorzystać z upadłości konsumenckiej i jak przebiega postępowanie.
Raty, dokumenty i egzekucja
Alternatywą może być rozłożenie zadłużenia na raty lub odroczenie płatności na podstawie art. 29. Takie rozwiązanie wymaga umowy z ZUS. Przygotuj aktualne rozliczenie konta, dane o dochodach i majątku oraz dowody kosztów utrzymania lub innych szczególnych okoliczności.
Samo złożenie zwykłego wniosku o umorzenie lub ulgę nie gwarantuje jej przyznania i nie wstrzymuje automatycznie egzekucji. Sprawdź osobno jej stan oraz pouczenie o zaskarżeniu decyzji. Tryb kontroli decyzji o umorzeniu na zasadach ogólnych różni się od odwołania od decyzji ustalającej składki.
Jeżeli zaległości wobec ZUS dotyczą spółki, zobacz również odpowiedzialność członka zarządu za długi spółki w ZUS.
Prawa dłużnika